Səfəvilər tarixində çoxsaylı maraqlı və qeyri-adi hadisələr var. Lakin onlardan biri bu gün də tarixçiləri heyrətləndirməkdə davam edir.

XVI əsrdə Nəcəf şəhərində tanınmış ilahiyyatçı və alim Müqəddəs Ərdəbili yaşayırdı. O, təkcə sadə insanlar arasında deyil, həm də Səfəvi dövlətinin hökmdarları arasında böyük hörmət qazanmışdı. Saraya dəfələrlə dəvət olunmasına baxmayaraq, o, dəbdəbədən və siyasətdən uzaq, sakit bir həyat sürməyi üstün tuturdu.

Bir gün Şah I Təhmasibin qəzəbinə tuş gəlmiş bir şəxs onun yanına gələrək kömək istədi. Müqəddəs Ərdəbili həmin adamın müdafiəsinə qalxaraq hökmdara məktub göndərdi. Məktubun ən diqqətçəkən cəhəti isə müraciət forması idi – alim məktuba “Qardaşım” sözləri ilə başlamışdı.

Şaha bu, kifayət etdi. Məktubu alan Təhmasib onu diqqətlə oxudu və müəllifin xahişini dərhal yerinə yetirərək həmin şəxsi bağışladı.

Rəvayətə görə, illər sonra Şah Təhmasib bu məktubu qoruyub saxladı və hətta vəsiyyət etdi ki, ölümündən sonra onu sinəsinin üstünə qoysunlar. Deyilənə görə, şah bunu belə izah edirdi: əgər axirətdə ondan əməlləri barədə soruşsalar, bu məktubu göstərəcək və deyəcək ki, Müqəddəs Ərdəbili kimi bir şəxs onu öz qardaşı adlandırıb.

Bu hadisə Səfəvilər dövründə alimlərin və mənəvi rəhbərlərin necə böyük nüfuza malik olduqlarını aydın şəkildə göstərir. Onların sözü bəzən titullardan, sərvətdən və hətta hərbi qüdrətdən daha təsirli olurdu.

Müqəddəs Ərdəbili yalnız bu hadisə ilə tarixə düşməyib. O, özündən sonra bir sıra elmi əsərlər qoyub və adı bu gün də İslam dünyasında böyük ehtiramla anılır.

Murad Muxtarov