Hər il aprelin 23-də dünyada Ümumdünya Kitab və Müəlliflik Hüququ Günü qeyd olunur. Bu əlamətdar gün 1995-ci ildə UNESCO tərəfindən təsis edilib və qısa müddətdə beynəlxalq səviyyədə mühüm mədəni hadisəyə çevrilib.
Bu tarixin seçilməsi təsadüfi deyil. Aprelin 23-ü dünya ədəbiyyatında simvolik gün hesab olunur. Belə ki, bu tarixV ilyam Şekspir, Migel de Servantes və İnka Qarsilaso dela Veqa kimi görkəmli ədiblərin vəfat etdiyi gün kimi tarixə düşüb. Bu fakt ədəbiyyatın bəşəriyyət üçün ortaq dəyər olduğunu bir daha vurğulayır.
UNESCO bu gün vasitəsilə kitabların və müəlliflik hüququnun əhəmiyyətini ön plana çəkir. Təşkilat yaradıcılığın təşviqi, mədəni müxtəlifliyin qorunması və biliklərə bərabər çıxış imkanlarının genişləndirilməsi istiqamətində fəaliyyət göstərir. Eyni zamanda, kitab oxuma vərdişlərinin inkişaf etdirilməsi və nəşriyyat sahəsinin dəstəklənməsi də əsas məqsədlər sırasındadır.
Azərbaycanda isə bu gün 1997-ci ildən etibarən qeyd olunur. Ölkəmizdə müəllif hüquqlarının qorunması istiqamətində mühüm addımlar atılıb. Belə ki, Prezident İlham Əliyev tərəfindən 2018-ci il 20 aprel tarixində imzalanmış sərəncama əsasən, müvafiq qurumların birləşdirilməsi ilə Əqli Mülkiyyət Agentliyi yaradılıb. Bu qurum müəllif və əlaqəli hüquqların qorunması, piratçılıqla mübarizə, eləcə də patent və əmtəə nişanlarının idarə olunması sahəsində fəaliyyət göstərir.
Bundan əlavə, 2021-ci ilin aprel ayında Agentliyin tabeliyində Texnologiyaların Kommersiyalaşdırılması və Transferi Mərkəzi yaradılıb ki, bu da innovasiya və elmi nailiyyətlərin tətbiqinə əlavə təkan verir.
Ümumdünya Kitab və Müəlliflik Hüququ Günü bir daha xatırladır ki, kitablar yalnız bilik mənbəyi deyil, həm də mədəniyyətlər arasında körpü rolunu oynayır. Müəllif hüquqlarının qorunması isə yaradıcı insanların əməyinə hörmətin əsas göstəricisidir. Bu gün həm oxucuları, həm də müəllifləri bir araya gətirərək, ədəbiyyatın cəmiyyətdəki əvəzsiz rolunu vurğulayır.
Xanım Aydın
