Bu gün Azərbaycan mediasının flaqmanı olan Azərbaycan Televiziyasının fəaliyyətə başlamasından 70 il ötür. 1956-cı ildən bəri ölkənin informasiya, mədəniyyət və ictimai həyatında mühüm rol oynayan AzTV, təkcə televiziya kanalı deyil, həm də milli yaddaşın və tarixi salnamənin daşıyıcısıdır.
Tarixi Başlanğıc: “Göstərir Bakı!”
Azərbaycan Televiziyasının təməli 1950-ci illərin ortalarında qoyulub. Bakı Televiziya Mərkəzinin binasının inşasına 1954-cü ildə başlanmış, tikinti işləri 1955-ci ilin sonunda başa çatdırılmışdır.
1956-cı ilin fevralına qədər sınaq yayımları həyata keçirilmiş, həmin ilin yayında isə televiziya rəsmi fəaliyyətə başlamışdır.
İlk efir günü tamaşaçıların qarşısına gənc aktrisa Nəcibə Məlikova çıxmışdır. Onun “Göstərir Bakı!” sözləri ilə başlayan çıxışı Azərbaycan televiziyasının tarixində simvolik başlanğıc kimi yadda qalmışdır. Ardınca Bəxtiyar bədii filmi nümayiş etdirilmişdir.
İlk İllər: Axtarış və Formalaşma Dövrü
Fəaliyyətinin ilk mərhələsində televiziya həftədə cəmi iki-üç dəfə, gündəlik iki saatlıq proqramlarla efirə çıxırdı. Peşəkar televiziya kadrlarının azlığı səbəbindən radio, qəzet və teatr sahəsində çalışan mütəxəssislər bu sahəyə cəlb olunmuşdu.
O dövrdə proqram siyasəti əsasən konsertlər, teatr tamaşaları, bədii filmlər, ictimai-siyasi müsahibələr və qısa xəbər buraxılışlarından ibarət idi. Televiziya əməkdaşları hər gün bir araya gələrək efir üçün materialları birgə seçirdilər.
İnkişaf və Genişlənmə Mərhələsi
1957-ci ildən etibarən efir günlərinin sayı həftədə beşə çatdırıldı, proqramların həcmi isə artırıldı.
1960-cı illərdə gündəlik yayım 7 saata qədər yüksəldi.
1970-ci illərdən başlayaraq Azərbaycan televiziyası sürətli inkişaf mərhələsinə daxil oldu. Bu dövrdə:
gündəlik efir vaxtı 10 saata,
1980-ci illərdə isə 18 saata qədər artırıldı.
2005-ci ildən etibarən AzTV 24 saatlıq fasiləsiz yayıma keçərək müasir televiziya standartlarına uyğun fəaliyyət göstərməyə başladı.
İdarəetmə Strukturunun Dəyişməsi
Televiziyanın təşkilati strukturu da illər ərzində bir neçə mərhələdən keçmişdir:
1956-cı ildə Bakı Televiziya Studiyası ayrıca qurum kimi fəaliyyət göstərirdi;
1957-ci ildə radio ilə birləşdirilərək Dövlət Radio və Televiziya Verilişləri Komitəsi yaradıldı;
1970-ci ildə komitə yeni status aldı;
1991-ci ildə şirkətə çevrildi;
2005-ci ildə isə Prezident İlham Əliyevin sərəncamı ilə “Azərbaycan Televiziya və Radio Verilişləri” QSC statusu verildi.
Bu dəyişikliklər qurumun müasir media mühitinə uyğunlaşmasına şərait yaratdı.
Müasir Dövr: Rəngarəng Efir Məkanı
Hazırda Azərbaycan Televiziyası müxtəlif janrlarda zəngin proqramlar təqdim edir. Buraya:
tok-şoular, portret və maarifləndirici verilişlər,
musiqili-əyləncəli proqramlar, televiziya tamaşaları,
sənədli və bədii filmlər daxildir.
Bu proqramlar milli-mənəvi dəyərlərin qorunması, mədəni irsin təbliği və cəmiyyətin məlumatlandırılması baxımından mühüm rol oynayır.
AzTV-nin Cəmiyyətə Təsiri
70 illik fəaliyyəti ərzində AzTV:
Azərbaycan tarixinin mühüm anlarını lentə alıb,
görkəmli şəxsiyyətlərin yaradıcılığını tanıdıb,
milli mədəniyyətin formalaşmasına töhfə verib,
informasiya təhlükəsizliyinin təminində mühüm rol oynayıb.
Televiziya kanalı həm sovet dövründə, həm müstəqillik illərində, həm də müasir mərhələdə ölkənin əsas informasiya tribunalarından biri olmuşdur.
Azərbaycan Televiziyasının 70 illik yolu təkcə media tarixinin deyil, bütövlükdə xalqın ictimai-mədəni həyatının güzgüsüdür. “Göstərir Bakı!” kəlməsi ilə başlayan bu yol bu gün də davam edir və yeni nəsillərə milli kimliyi, tarixi yaddaşı və müasir düşüncə tərzini aşılamağa xidmət edir.
AzTV ötən 70 ildə formalaşmış təcrübəsi, zəngin arxivi və peşəkar kollektivi ilə Azərbaycan mediasının əsas sütunlarından biri olaraq fəaliyyətini uğurla davam etdirir.
Xanım Aydın
